کاشت درخت با همکاران؛ یک کار تیمی فراتر از هدیه سازمانی

گاهی بهترین هدیه سازمانی، چیزی نیست که روی میز کار بماند؛ کاری است که اعضای یک تیم را دور یک هدف خوب جمع کند و اثرش در سال‌های بعد هم دیده شود. کاشت درخت با همکاران، فرصتی برای ساختن یک خاطره مشترک و تبدیل مسئولیت اجتماعی شرکت به اقدامی ملموس است.

بسیاری از برنامه‌های مناسبتی شرکت‌ها به یک پیام تبریک، پذیرایی یا هدیه‌ای کوتاه‌عمر محدود می‌شوند. این کارها خوشایندند، اما معمولاً فرصت گفت‌وگو و همراهی واقعی میان همکاران ایجاد نمی‌کنند. در مقابل، کاشت درخت با همکاران یک هدف مشترک می‌سازد: همه می‌دانند سهم کوچک آن‌ها در کنار هم، به یک اثر ماندگار تبدیل شده است.

درختکاری سازمانی لازم نیست برنامه‌ای پیچیده یا پرهزینه باشد. حتی یک تیم کوچک در تهران، اصفهان، شیراز یا هر شهر دیگری می‌تواند برای یک مناسبت، تعداد مشخصی نهال میوه را به نام اعضا یا به نام کل تیم بکارد. مهم‌تر از تعداد نهال‌ها، حس مشارکتی است که شکل می‌گیرد؛ اینکه همکاران فقط دریافت‌کننده یک هدیه نباشند، بلکه در یک کار خوب شریک شوند.

روز تولد همکاران، پایان یک پروژه، نوروز، روز درختکاری یا سالگرد تأسیس شرکت، همه می‌توانند بهانه‌ای برای هدیه سبز سازمانی باشند. به جای آنکه هر مناسبت با یک هدیه مشابه و مصرفی برگزار شود، شرکت می‌تواند یک یا چند درخت را به نام اعضای تیم یا به یاد یک موفقیت گروهی ثبت کند. این انتخاب، پیام قدردانی را با توجه به طبیعت و زندگی مردم پیوند می‌دهد.

برای نمونه، یک شرکت خدماتی در کرج می‌تواند پس از پایان یک پروژه مهم، از اعضای تیم بپرسد که دوست دارند نهال‌ها به نام افراد کاشته شوند یا به نام پروژه. همین انتخاب ساده، گفت‌وگو ایجاد می‌کند و برنامه را از تصمیم یک‌طرفه مدیران بیرون می‌آورد. برای شروع چنین اقدامی، پویش کاشت درخت راهی ساده برای همراه‌کردن اعضای شرکت با یک هدف مشترک است.

یکی از دلایل عقب‌افتادن مسئولیت اجتماعی شرکت این است که آن را برنامه‌ای بزرگ، اداری و زمان‌بر تصور می‌کنیم. اما لازم نیست از روز اول سراغ مراسم مفصل، پوسترهای فراوان یا برنامه‌ای چندماهه بروید. یک نفر از تیم منابع انسانی، روابط عمومی یا حتی یک گروه داوطلب کوچک می‌تواند هماهنگی اولیه را بر عهده بگیرد و یک پویش کوتاه و مشخص تعریف کند.

بهتر است برنامه با یک پرسش ساده آغاز شود: «دوست داریم این بار چه چیزی را با هم ماندگار کنیم؟» سپس مناسبت، تعداد مشارکت‌کنندگان و شیوه اطلاع‌رسانی مشخص می‌شود. اگر همکاران دورکار هستند یا شرکت چند شعبه دارد، مشارکت آنلاین هم کاملاً ممکن است؛ هر فرد می‌تواند سهم خود را ثبت کند و گزارش نهایی، همه را در یک تجربه مشترک کنار هم قرار دهد.

عبارت مسئولیت اجتماعی شرکت گاهی رسمی و دور از زندگی روزمره به نظر می‌رسد. اما وقتی یک همکار می‌بیند که به مناسبت تولدش یا با سهمی از یک پروژه، درختی کاشته شده، مفهوم آن قابل لمس‌تر می‌شود. چنین برنامه‌ای به تیم نشان می‌دهد که شرکت فقط به خروجی کاری فکر نمی‌کند و برای اثری فراتر از دیوارهای محل کار هم ارزش قائل است.

درختان میوه از این جهت برای بسیاری از گروه‌ها انتخاب دلنشینی هستند که با بار و محصول خود می‌توانند به زندگی روستایی گره بخورند. یک تیم در مشهد یا تبریز شاید نتواند هر ماه در محل کاشت حضور داشته باشد، اما می‌تواند با مشارکت در پویش، بخشی از یک جریان مفید باشد. اگر قرار است درخت‌ها به نام اعضا ثبت شوند، کاشت به نام عزیزان می‌تواند ایده‌ای مناسب برای قدردانی از همکاران و خانواده‌هایشان باشد.

اثر یک پویش فقط در روز اعلام یا ثبت آن خلاصه نمی‌شود. اگر پس از مدتی، خبر کوتاهی از ادامه مسیر نهال‌ها یا یادآوری مناسبت پویش در خبرنامه داخلی شرکت منتشر شود، همکاران احساس می‌کنند مشارکتشان فراموش نشده است. این پیگیری لازم نیست گزارش سنگین و رسمی باشد؛ چند خط صمیمی و یک روایت روشن، برای زنده نگه‌داشتن ارتباط تیم با آن کار کافی است.

می‌توانید هر سال یک رسم کوچک بسازید: مثلاً در پایان سال، اعضا نام یک همکار، یک گروه موفق یا یک اتفاق خوب در شرکت را برای پویش بعدی پیشنهاد دهند. این کار به مرور فرهنگ قدردانی و همکاری را تقویت می‌کند. برای تیم‌هایی که می‌خواهند ابتدا با مراحل ساده آشنا شوند، راهنمای درختکاری می‌تواند نقطه شروعی روشن و قابل‌فهم باشد.

کاشت درخت با همکاران، جایگزین خشک و رسمی برای هدیه سازمانی نیست؛ راهی است برای اینکه قدردانی، همکاری و توجه به آینده در یک اقدام مشترک دیده شود. یک پویش کوچک و داوطلبانه می‌تواند آغاز یک عادت خوب در فرهنگ تیمی باشد؛ عادتی که هر سال با همراهی بیشتر جان می‌گیرد.